Çfarë është trashëgimia natyrore
Trashëgimia natyrore janë elementet e natyrës me vlerë shkencore, ekologjike, estetike ose kulturore, që duhet t'u kalojnë brezave të ardhshëm në gjendje të mirë.
Çfarë përfshin
-
Zona
Parqe kombëtare, rezervate, monumente natyre, peizazhe të mbrojtura.
-
Habitate & ekosisteme
Pyje primare, laguna, kënetat, kullota alpine, grykëderdhje lumenjsh.
-
Specie
Flora dhe fauna e egër, sidomos speciet endemike ose të rrezikuara.
-
Ujëra
Lumenj të lirë, liqene, burime, ujëra nëntokësore.
-
Formacione gjeologjike
Shpella, kanione, kaskada, formacione karstike.
-
Peizazhe
Ku natyra dhe puna e njeriut kanë formuar një tërësi me vlerë.
Pse mbrohet
-
Shërbimet e ekosistemit
Uji i pastër, ajri, klima, mbrojtja nga përmbytjet, pjalmimi.
-
Biodiversiteti
Një specie e humbur nuk kthehet.
-
Kultura dhe ekonomia vendore
Bujqësia, blegtoria, turizmi dhe identiteti i komuniteteve varen prej saj.
-
Detyrimet ligjore
Vendet kanë marrë standarde kombëtare dhe ndërkombëtare, shih Konventat.
Natyrë dhe kulturë shpesh shkojnë bashkë
Transhumanca, kullotat tradicionale dhe terracat bujqësore ndikojnë drejtpërdrejt te habitatet. Shpesh vlera e një peizazhi është vetë puna e njeriut mbi të.
Pesë kushte që një zonë të funksionojë
Mbrojtja nuk mbaron me shpalljen. Kur një prej këtyre mungon, zona ekziston vetëm në letër ("park letre").
- Kufij të qartë dhe të publikuar.
- Plan menaxhimi dhe njerëz me përgjegjësi për zbatimin, shih Menaxhimi.
- Monitorim i gjendjes së specieve dhe habitateve.
- Zbatim i ligjit kundër shkeljeve.
- Përfshirje e komuniteteve që jetojnë aty.
Kjo është një nga arsyet pse dokumentimi qytetar ka rëndësi: Aktivizmi.